روانشناسی کودک چیست?

روان شناسی کودک چیست؟

بر مبنای نظریات روانشناس برجسته، زیگموند فروید، کودک از همان دوران نوزادی تحت تاثیر محرک های غریزی و غیر ارادی قرار می گیرد. کودک کم کم سعی می کند آنچه را که در اطراف خود دیده است تقلید کند و ارزش و قوانین را از والدین خود بی آموزد. یکی از مهمترین مواردی که والدین باید با آن آشنایی پیدا کنند، روند روانشناسی کودک می باشد

درک و شناخت Child Psychology به این معنا نیست که والدین در زمینه فرزند پروری مدرکی کسب کنند. بلکه به این معنا است که والدین بتوانند به درکی بهتری از علاقه مندی ها و تنفرات کودکاشان برسند. همچنین بتوانند به این توانایی برسند که به کمک چیز های دیگر، کودک خود را به خنده بی اندازند و یا اینکه دلیل گریه های آن ها را متوجه شوند

هدف از روان شناسی کودک چیست؟

اصلی ترین هدف مطالعه روانشناسی کودک و نوجوان بدست آوردن ۱ الگو مناسب و طبیعی برای روند زندگی جوانان و کودکان است. بدین صورت می توان آنها را برای ادامه زندگی و چالش های آن آماده کرد و بعد از آن می توان آنها را از انحرافات و خطرات احتمالی دور کرد. نمودار عادی و طبیعی تکامل و رشد کودکان و نوجوانان در تمام سنین از قواعد خاصی پیروی می کند که به کمک روان شناسی کودک می توان به این موارد و اصول دست پیدا کرد.

..

شما باید بدانید که روانشناسی کودک و نوجوانان هدف های زیادی را دنبال می کند ولی مهم ترین هدف آن تربیت و پرورش کودکان با سالم ترین شخصیت است ولی نکته ای که وجود دارد این است که بخش های مختلفی در شخصیت سالم دارد و نتیجه ای که دارد سلامت کودک را از بعد های مختلف بیان و بررسی می کند.

بسیاری از ابعادی زندگی کودکان که شخصیت سالمی دارد و یا برای آن ها می سازد اعمم از رشد شخصیتی، رشد جسمی، رشد های احساسی، ذهنی و زبانی است و افرادی که سعی می کنند که فرزندانشان در بیشتر این ابعاد سالم و مسیری صعودی داشته باشند، مسلما می توان گفت که این کودکان شخصیت سالمی قطعا دارند

تشخیص ماهیت مشکلات کودکان

در ابتدا کار روانشناسی کودک، روانشناس باید بداند که کودک در چه مواردی نیاز به کمک دارد. همچنین بادی به ماهیت این مشکلات پی ببرد و بداند که چه مدت کودک درگیر این مشکلات بوده است.

مداخله و ارائه راه حل برای حل مشکلات کودکان

پس از شناسایی مشکلات کودک، روانشناس کودک برای بهبود شرایط راهکارهایی متناسب با مشکل کودک ارائه می دهد. این قبلی راهکارها در عرصه بازی درمانی، رفتار درمانی، آموزش و مدیریت تربیتی،خانواده درمانی، دارو درمانی و… شکل می گیرند..

پیشگیری از بروز مشکلات شدیدتر

روانشناسان کودک علاقه مند اند که جلوی وقوع مشکلات بزرگتر را بگیرند و پیش از اینکه این اختلالات از کنترل خارج شوند، شناسایی و درمان شوند. روانشناس در این زمینه می تواند برنامه ها راهبردی برای اطلاع رسانی و مقابله با آنان تدوین کند.

روانشناس کودک چه کسی است؟

طلایی ترین زمان زندگی هر فردی، دوران کودکی او به حساب می آید. یک انسان در دوران کودکی باید بتواند تمامی مراحل رشد را به درستی و با موفقیت سپری کند. از این رو لازم است تا با مراجعه به روانشناسی کودک تمامی استعداد های کودک را شکوفا کرد. تا او یک برنامه مناسب برای تمامی مراحل رشد کودک طراحی کند.

Child psychologist در جلسات روانشناسی کودک به والدین کمک می کند تا به شناخت بهتری نسبت به فرزند خود برسند. همچنین کمک می کند تا رابطه ی مستحکم و صمیمانه ای بین دو طرف ایجاد شود.

در مواقع بروز سوالات و چالش های ذهن والدین و یا حتی مشکلات می توانید از یک مشاوره کودک کمک بگیرید. این فرد با دادن راهکارها و راه حل های عملی کمک می کند تا مشکلاتشان را برطرف کنند و هر دو بتوانند زندگی آرام تر و موفق تری را تجربه کنند.

در چه مواقعی باید به

حل مسئله

مراجعه کرد؟

همانطور که در مطالب بالاتر نیز اشاره کردیم؛ مراجعه به Psychologist در تمامی زمینه های پرسش و پاسخ حوزه تربیتی کودک می تواند مفید واقع شود. کمک گرفتن از کلینیک ایران برای روانشناسی کودک در زمینه های زیر ضروری می باشد.

در یادگیری اختلالاتی دارند.

دارای نقص توجه و عدم توجه

اضطراب جدایی والدین را دارند.

ناتوانی را در خود احساس می کنند.

زمانی که کودک احساس خشم دارد.

کودک با همسن و سالان خود تعامل ندارد.

از فضا و عوامل مختلف محیطی ترس دارند.

وقتی کودک مدتی درگیر افسردگی و انزوا شده است.

هنگامی که کودک احساس اضطراب و نگرانی می کند.

زمانی که فکر می کنیم کودک درگیر بیماری هایی مثل اوتیسم، عقب ماندگی و… است.

هم جهت بودن روند روانشناسی با کودک

دقت داشته باشید که کسی که قرار است در جلسات روانشناسی کودک حاضر شود خود کودک است نه شما. اولین نکته که باید در نظر بگیرید این است که کودک بتواند با روانشناس خود احساس راحتی و امنیت کند.

Child Psychology سعی می کند تا بستری دوستانه برای کودک ایجاد کند تا برای او احساس بی اعتمادی ایجاد نشود. همدلی و همراهی دوستانه روانشناس با کودک بسیار با اهمیت است.

دلیل پسرفت کودک از نظر روانشناسی کودک

هنگامی که خواهر یا برادر جدید متولد می شود، هنگام وقوع طلاق یا هرگونه تغییر عمده دیگر زندگی که در خانه اتفاق می افتد، واپس رفتگی­ امری معمول است. اما چنانچه بدون دلیل واضح و مشخص این اتفاق صورت بگیرد. نیازمند بررسی عمیق و جدی تری می شود. در اینجا به چند نمونه از رایج ترین واپس زدگی­ها که نشان می دهد فرزند شما ممکن است به مشاوره نیاز داشته باشد اشاره میکنیم:

شب ادراری

عصبانیت های مزمن مکرر

اضطراب جدایی و چسبندگی

اضطراب و ترس زیاد

صحبت کردن بچه­ گانه

انزوای اجتماعی در کودکان چیست؟

ضعف فرزند شما در برقراری تعاملات اجتماعی نیز از دیگر نشانه هایی است که باید توجه شما را جلب کند که به واسطه آن بررسی کنید فرزندتان در حال تجربه چه نوع هیجانی است. اغلب اوقات، هنگامی که کودکان ناراحت یا مضطرب هستند، از موقعیت های اجتماعی کنار می روند و به غار تنهایی خود پناه میبرند. تمامی این مشکلات با مراجه به روان شناسی کودک خوب حل شود.

هنگامی که این امر شروع می شود و به طور منظم اتفاق می افتد و آنها از روابط بین فردی دوری می کنند، دقیقا جایی است که زمان آن فرا می رسد تا موضوع را جدی بگیرید. این امر به ویژه در صورتی بدتر می شود که خجالتی بودن و تمایلات درون گرایی، ویژگی های شخصیتی مشترک برای فرزند شما نباشند. آیا مطمئن نیستید که انزوای اجتماعی در کودکی چگونه به نظر می رسد؟

در اینجا به چند مورد که کودکان هنگام ناراحتی به آن روی می آورند اشاره میکنیم :

خوردن غذا به تنهایی

اجتناب از قرارهای بازی با دوستانش و سایر فعالیت­های اجتماعی

عدم تمایل به ترک خانه به هر دلیلی

ترس از موجودات خیالی و دیدن موجودات خیالی

جلوگیری از خودآزاری در کودکان

در نهایت و سریعاً، اگر فرزند شما احساسات یا ایده های خودآزاری یا آسیب به خود را بیان کرد، مهم است که فوراًبه روانشناسی کودک مراجعه کنید.. گاهی اوقات این موضوع می تواند خود را به صورت ظریف با نشانه هایی از ناامیدی و احساس تنهایی نشان دهد. با این حال، این موضوع در موارد دیگر که بسیار برجسته و روشن است، می تواند با داشتن افکار خودکشی یا خودزنی همراه باشد.

در حالی که ممکن است افکار خودکشی و خودزنی برای کودکان خردسال بیش از حد خطرناک به نظر برسد، توجه به این نکته ضروری است که احساس خودآزاری می تواند به شکل های مختلف بیان شود. ضربه زدن به خود، کوبیدن سر به چیزی و کندن ناخن یا پوست و مو همه نشانه های خودآزاری در کودکان خردسال هستند. اگر متوجه رفتارهای خودآزاری شده اید، آنها را یادداشت کرده و فوراً با روان شناسی کودک خود درمیان بگذارید.

۴ مبحث روانشناسی کودک که به والدین کمک می کند

در زمینه روانشناسی کودک مباحثب مورد بررسی قرار می گیرنند که آگاهی نسبت به آنها می تواند برای والدین بسیار مفید است. گاها دیده شده که پدر و مادر ها تمام تلاش خود را برای تربیت کودکانشان انجام می دهند؛ اما بازم در با شکست مواجه می شوند. در مواردی که کودکان مراحل رشد را پشت سر می گذارند؛ تربیت آنها دشوار تر می شود.

تقویت مهارت “حل مسئله” در کودکان

مشکلات متفاوتی در کودکان وجود دارد؛ که به مرور زمان و با رشد کودک بروز پیدا می کند. والدین باید بدانند که در هر یک این مراحل باید چگونه چنین مسائلی را حل کند. کودک از سن ۱۲ ماهگی شروع به حل کردن مشکلات می کنند. به مرور زمانی که کودک به ۱۸ ماهگی می رسد؛ شروع می کند تا با بهره گیری از تجربیات و حواس ۵ گانه به به حل مسئله بپردازد.

کودک گاهی مشکلاتی روبرو می شود که به تنهایی توان حل کردن آنها را ندارد. در این شرایط است که والدین باید آنها را با رهنمایی های خود آگاه کنند. معمولا در دوره ای کودکان به پیش دبستانی و مدرسه می روند نسبت به توانایی های خود شناخت پیدا می کنند. در این موقعیت گاهی کودک به دلیل آن که توانایی هایش او را از انجام برخی از کارها باز می دارد؛ ناامید می شوند.

نحوه کنترل و مدیریت خشم در کودکان

هر کودکی در هر برهه زمانی می تواند احساس خشم را درک کند و در نتیجه نیاز است تا در همان کودکی کنترل و مدیریت خشم به کودک آموزش داده شود تا در آینده مشکلات این چنین برای او به وجود نیاید. کنترل خشم در کودک حتی برای والدین آن نیز دشوار است. با توجه به اینکه که این حس خشم در کودک از کجا نشات می گیرد و در چه بازه های زمانی در کودک بروز پیدا می کند؛ باید استراتژی مختلفی را برای کنترل آن در نظر گرفت. در روانشناسی کودک، دکتر با تکنیک های خود سعی می کند تا خشم را در راستای دیگری تغییر مسیر دهد.

نظریه اریک اندرسون راجب بحران هویت

اریک اندرسون که در زمینه روانشناسی کودکی بسیار ماهر بود، برای اولین بار مسئله بحران هویت را مطرح کرد. به عبارتی دیگر هر به هم خوردن تعادلی که کودک در زندگی تجربه می کند؛ از مرحله انتقالی که تجربه می کند؛ سرچشمه می گیرد. او یک روند ۸ مرحله را برای درمان بحران هویت در کودکی مطرح کرد.

اولین عاملی که باعث بروز این تغییرات در کودک می شود؛ فشار بیولوژیکی و تغییرات رشد در آنها می باشد. این عوامل می تواند در نهایت منجر به تغییر هویت شود. در این سیستم به والدین آموزش داده می شود که در این دوره ها به کودک خود کمک کنند.

رشد اجتماعی و عاطفی در سنین کودکی

اریک اریستون بعد از بررسی نظریه های روانشناختی فروید تئوری را مطرح کند. شرح تئوری این است که زندگی هر فرد مجموعه از بحران ها است که هر فرد در زندگی باید برای تحقق و بقا خود آنها را تحمل کند. آریستون بر این باور بود که این تغییرات نه تنها در کودکی بلکه حتی در بزرگسالی نیز ادامه پیدا خواهند کرد.

بر اساس پاسخ هایی کودک در از محیط خود و دیگران دریافت می کند؛ روابط اجتماعی و عاطفی در او شکل می گیرد. تک تم این رفتار ها بر احساسات کودک نیز اثر گذار اند. این موضوع نتیجه گیری در زمینه روانشناسی کودک را تایید می کند.